მთავარისიახლეებისაზოგადოებათედო უთურგაიძე: ,,ქართული, ზანური და სვანური, რა თქმა უნდა, ენებია– ქართველური...

თედო უთურგაიძე: ,,ქართული, ზანური და სვანური, რა თქმა უნდა, ენებია– ქართველური ენები.”

Published on

91 წლის ასაკში გარდაიცვალა ცნობილი ენათმეცნიერი თედო უთურგაიძე,  რომელმაც დიდი დიდი წვლილი შეიტანა  ქართველური ენების, მათ შორის მეგრული ენის მეცნიერული შესწავლის საქმეში.
 
ამ საკითხში მას ეჭირა პოზიცია , რომლის თანახმად, ,,თუ ისტორიულ–შედარებითი მეთოდით შემუშავებული ენათა ოჯახების თეორია (წინარე ენა თავის დიალექტებით და ამ დიალექტთა ცალკე ენებად ჩამოყალიბება,რაც მტკიცდება ბგერათა შესატყვისობითა და ურთიერთგაგებინების მოშლით) უარვყავით, აბსურდამდე მივალთ : დღემდე არსებული ინდოევროპული ენები ისევ დიალექტებად უნდა მივიჩნიოთ. რა თქმა უნდა, ქართული, ზანური და სვანური ენებია– ქართველური ენები."
 
  თედო უთურგაული იყო   200-ზე მეტი სამეცნიერო ნაშრომისა და 9 მონოგრაფიის ავტორი, მათ შორისაა: “ქართული ენის ფონემატიკური სტრუქტურა”(1976), “ქართული ენის შესწავლის ისტორია”(1999), “გრამატიკული კატეგორიებისა და მათი ურთიერთმიმართებისათვის ქართულ ზმნაში”(2002), “ქართული ენის დონეთა ძირითადი მახასიათებლებისა და მათი ურთიერთზემოქმედების შედეგთათვის გლობალურ სისტემაში”(2009).
 
იგი დაჯილდოებული იყო  ივანე ჯავახიშვილის სახელობის მედლით,   ღირსების ორდენით,   არნოლდ ჩიქობავას სახელობის პრემიით. 
 
თედო უთურგაიძე თელავის რაიონის სოფელ ქვემო ალვანში დაიბადა. 1950 წელს დაამთავრა თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტი .
1953–1961 წწ. მუშაობდა გორის პედაგოგიურ ინსტიტუტში;
1961 წლიდან იყო საქართველოს მეცნიერებათა აკადემიის, ენათმეცნიერების ინსტიტუტისა და 1989 წლიდან თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის თანამშრომელი,  

პროფესორი, ფილოლოგიის მეცნიერებათა დოქტორი, გელათის მეცნიერებათა აკადემიის წევრი .
 

სიახლეები

4 ოქტომბრის საქმეზე დაკავებულებმა გლდანის ციხე დატოვეს

4 ოქტომბრის დიდი შეკრების საქმეზე დაკავებულები პატიმრობიდან საპროცესო შეთანხმების საფუძველზე გათავისუფლდნენ - რამდენიმე მსჯავრდებულმა...

ეკა კუპატაძე: გიგა ავალიანის მკვლელობა იმდენად საშიშია, თუ ვინმე დასუჯელობით წახალისდება, ხმალამოღებული გაწყვეტენ ხალხს

მოკლული მასწავლებლის დედა, ეკა კუპატაძე საქალაქო სასამართლოში ესწრება პროცესს და სადაც ჯანმრთელობის ჯგუფურად, განზრახ...

Reuters: უკრაინაში Starshield-ის შეზღუდვის ბრძანება თეთრი სახლიდან გაიცა

უკრაინის სამხედროებისთვის განკუთვნილი სატელიტური სისტემის, Starshield-ის, შეზღუდვის ბრძანება თეთრი სახლიდან გაიცა, — ამის შესახებ...

ევროკავშირი კანდიდატ ქვეყნებს რეფორმების გაგრძელებისკენ მოუწოდებს

ევროკავშირში გაწევრიანების მსურველმა ქვეყნებმა რეფორმები უნდა გააგრძელონ, განსაკუთრებით კანონის უზენაესობის მიმართულებით, — ამის შესახებ...